''kitap gibi''

Hem arkeoloji hem de psikoloji ilgimi çektiği için bu uzun hikayeyi görünce hemen okumak istedim, yazarın özgeçmişi, Freud bağlantısı kitabı iyice cazip hale getiriyordu...  Genç Alman arkeolog Hanold, Roma'da antikçağ müzelerinin birinde bir rölyef görür ve çok etkilenir, alçı bir kopyasını edinir ve evine koyar... yürüyen bir kadını betimleyen rölyef hakkında kim olduğu, nerede yürüdüğü, soylu mu yoksa halktan mı olduğu gibi sorular aklını kurcalamaya devam eder ve rölyefe Gradiva (ilerleyen kadın) ismini verir... varlıklı ama münzevi biri olan Hanold epeyce düşündükten sonra rölyefteki kadının Pompei'de yürüdüğüne kani olur, Pompei'ye gider ve kalıntılar arasında yürüyen bir kadın görür, onun Gradiva olduğunu düşünür ve hikaye devam eder... Kitabın başında hem Hanold'un kişiliği epeyce anlatılıyor, hem de gezip gördüğü yerlerin ayrıntılı tasviri veriliyordu, iyiydi ama Freud'un ilgisini bu kadar ne çekti diye merak ettim... fakat hikayenin sonuna doğru konu ilg...

Kamila Shamsie 1973 doğumlu, Londra’da yaşayan, Pakistanlı bir yazar, 6 tane yayımlanmış romanı var, bunlardan iki tanesi dilimize çevrilmiş ve tüm kitapları hem İngiltere’de hem de Pakistan'da birçok ödüle aday olmuş...  ben her iki kitabı da yayımlandığı yıl okudum... ilki 2012’de yayımlanan ‘’Kül Olmuş Gölgeler’’ di ve yazarı tanımıyordum ama romanı çok sevdim.... bu sene de ‘’Taşlarda Gizli Tanrılar’’ ı görünce çok sevindim ve hemen okumaya başladım... Yazar, gerçek -çoğunlukla dramatik- tarihi olayların içinde çok güzel hikayeler, etkileyici hayatlar kurguluyor, ilkinde Nagazaki Atom Bombalanmasını, ikincisinde 1930 Peşaver Hikayeciler Sokağı Katliamını(*) esas alıyor... romanda birkaç ülke dolaşılıyor; ilkinde Japonya, Pakistan, Hindistan, Türkiye, ikincisinde Türkiye, İngiltere, Pakistan var dolayısıyla farklı toplumlar, farklı sosyal ortamlar ve değer yargıları anlatılıyor... Bu romana gelirsek; Vivian yeni mezun bir arkeologdur, 1914’de babasının arkadaşı Tahsi...

Mehmet Coral sevdiğim bir yazar (bilebildiğim kadarıyla 18 tane kitabı var), ağırlıkla tarihi ve İstanbul konulu kitaplar yazıyor... bundan önce ‘’Kostantiniye’nin Yitik Günceleri’’ ve ‘ ’ Zamanın Kızı- İstanbul’un Sarı Gülü’’ adlı eserlerini okumuştum ve Mimar Sinan’ı anlattığı ‘’Işıkla Yazılsın Adım’’ romanından devam etmeyi düşünürken ‘’Meryem Planı’’ na rastladım ve okudum... diğerlerinden devam edeceğim ama önce bu romandan bahsedeyim... Öncelikle yazarın 2006 yılında yayımladığı ‘’Tımarhane Adası’’ adlı eseri bu romanın başlangıç kısmı gibi duruyor (ben okuduktan sonra fark ettim) o nedenle ondan başlamak daha mantıklı olurdu ama bu kitapta tek başına okunabiliyor sorun yok... kitap roman olarak yazılmış ama zaman zaman inceleme gibi de görünüyor, özellikle ezoterik hikayeler, Hıristiyanlığın ilk yılları, Milattan Öncesine dair konularda uzun uzun açıklamalar yapıyor, sonunda kendi hikayesine bağlıyor, bu arada epey bir şeyde  öğrenmiş oluyorsunuz... Konu ise şöy...

Bu sefer okuduğum kitap bir araştırma, arkeolojik gizemleri ve dünyadaki en eski uygarlıkları anlatıyor... Uygarlık, insanların yerleşik hayata geçmeleri ve yazının var olması halinde kabul ediliyor ve bilinen tarihe göre de en eski Uygarlık olarak Sümerler kabul görüyor... görünen o ki bu doğru değil, birçok yerde bulunan arkeolojik kalıntılar (ki en önemlilerinden biri Göbekli Tepe) ve buluntular Uygarlığın M.Ö.10.000 kadar eskiye dayandığını ortaya koyuyor (belki daha da eski)... bu kitap işte bunu anlatıyor... Başlangıç olarak bu işin ne kadar zor olduğundan bahsediyor, sorun arkeolojik bulgulara ulaşmanın güçlüğünde değil, bu alanda uğraşan bilim adamlarının dar görüşlülüğünde yatıyor... Bulunan arkelojik kalıntı ve nesneler büyük bir tutuculukla (çoğu zaman incelenmeden) sahte olarak işaretleniyor, bulan kişilerin üzerine gidiliyor, dava ediliyorlar ve önemli zaman kaybı yaşanıyor... bazıları sonradan kabul görse de çoğu gizemini koruyor (Glozel/Fransa ve Bosna Hersek pirami...